رهبران مسلمان در نشست ISNA از ممدانی و السید تجلیل کردند
سخنرانان با طرح اتهامهای «نسلکشی» و «اسلامهراسی» میکوشند بدنه هوادار خود را به حرکت درآورند.
رهبران شماری از سرشناسترین سازمانهای حامی حقوق مسلمانان و فعال در حوزه مشارکت مدنی در آمریکا، از یک پنل در شصتوسومین نشست سالانه انجمن اسلامی آمریکای شمالی (ISNA) در دیترویتِ ایالت میشیگان که آخر هفته تعطیلات روز کارگر برگزار شد، استفاده کردند تا جامعه خود را به بسیج سیاسی عمیقتر سوق دهند. آنان بارها از زهران ممدانی در نیویورک و عبدال السید در میشیگان بهعنوان الگوی صعود سیاسی مسلمانان یاد کردند.
این نشست با عنوان «بیان آسیبپذیری از طریق حضور مدنی» سلام المرایاتی، رئیس و همبنیانگذار شورای امور عمومی مسلمانان (MPAC)؛ محمد گولا، مدیرعامل موقت Emgage USA؛ حسام ایلوش، مدیر اجرایی شعبه لسآنجلس شورای روابط آمریکایی-اسلامی (CAIR)؛ مفتی وسیم خان، رئیس و مدیر بنیاد ISRA مستقر در تگزاس؛ و امیره الغوابی، نماینده ویژه پیشین کانادا در مبارزه با اسلامهراسی را گرد هم آورد.
ISNA پیشینه نهادی نگرانکنندهای دارد که پرسشهایی را درباره انگیزه فراخوان این پنل برای صعود سیاسی برمیانگیزد. نام خود این سازمان در یادداشت راهبردی سال ۱۹۹۱ اخوانالمسلمین آمده بود؛ یادداشتی که در سال ۲۰۰۴ توسط افبیآی ضبط و بعدها در محاکمه سال ۲۰۰۷ بنیاد هولیلند به اتهام تأمین مالی تروریسم بهعنوان مدرک ارائه شد و در آن، پروژه این گروه در آمریکای شمالی «فرآیند جهاد تمدنی» توصیف شده بود که قرار بود «از درون» نهادهای غربی را تضعیف کند، و ISNA در صدر فهرست «سازمانهای دوستان ما» قرار داشت. یادداشتهای طبقهبندیزداییشده افبیآی از اواخر دهه ۱۹۸۰ نیز به همین ترتیب نشان میداد چهرههای مرتبط با اخوان به «نقشهای رهبری» در ISNA و تراست مادر آن، یعنی تراست اسلامی آمریکای شمالی (North American Islamic Trust)، رسیدهاند و در موقعیتی قرار گرفتهاند که میتوانند فعالیتهای مسلمانان در سراسر آمریکا را هدایت کنند. ISNA هرگونه چنین توصیفی را رد کرده و این ادعاها را نمونهای از «مجرمشمردن بر پایه ارتباط» خوانده است.
گرداننده پنل، مزمل احمد، پزشکِ ساکن میشیگان بود که از همان ابتدا لحنی تقابلی به جلسه داد. او گفت این نشست به «راهبردهای بهبود مشارکت مدنی و قدرت مدنی ما در این جامعه» و نیز «راههای جلوگیری از برخی از کسانی که ما را عقب نگه میدارند» خواهد پرداخت.
یک ساعت بعد، بحث بر دو ادعای تکرارشونده تکیه داشت: «نسلکشی» در غزه که با دلارهای مالیاتی آمریکایی تأمین مالی میشود، و «اسلامهراسی» در بالاترین سطح تاریخی خود که بهمراتب بدتر از دوران پس از ۱۱ سپتامبر است. هر دو اتهام بهعنوان شاهدی مطرح شد بر اینکه حاضران چارهای جز بسیج و مقابله ندارند.
گولا سخنانش را با توصیف دو سال فعالیت انتخاباتی مسلمانان بهعنوان «دستاوردهای شگفتانگیز» آغاز کرد و تأثیر این جامعه را از طریق کارزارهای «بایدن را رها کنید» و «متعهد نشده» در رقابت ریاستجمهوری ۲۰۲۴ برشمرد. او بهعنوان شاهد، به نخستین پنل رسمی درباره حقوق بشر فلسطینیان در کنوانسیون ملی حزب دموکرات آن سال و نیز به پنج مسلمان آفریقایی-آمریکاییِ ناشناس که در همان کنوانسیون سخنرانی کردند اشاره کرد. او بدون نام بردن، هویت مسلمانی باچ ور و ملینا عبدالله، نامزدهای معاونت ریاستجمهوری از حزب سبز و مستقل، را نیز گواهی بر نفوذ بهسرعت رو به رشد این جامعه در سیاست انتخاباتی آمریکا دانست.
او گفت: «تعریف ما از موفقیت لزوماً این نیست که در انتخاباتی پیروز شویم. تعریف ما از موفقیت، تأثیری است که میتوانیم بر سنگبناهایی که بر آنها بنا میکنیم بگذاریم.»
سپس به زهران ممدانی، شهردار نیویورک، پرداخت و مدعی شد که او در دسامبر ۲۰۲۴ تنها «حدود یک درصد در نظرسنجیها» داشت و سپس در نوامبر ۲۰۲۵ در انتخابات شهرداری پیروز شد. گولا گفت: «گفتند نمیتواند از پسش برآید، و او از پسش برآمد» و افزود کودکان مسلمان «کسی را میدیدند که شبیه آنهاست و مثل آنها حرف میزند.» او استدلال کرد که نامزدی ناکام السید در انتخابات فرمانداری ۲۰۱۸ بذر نسلی از نامزدها و کارگزاران انتخاباتی را کاشت.
او با اشارهای غیرمستقیم به انتخابات میاندورهای پیشِ رو در نوامبر، سخنانش را چنین به پایان برد: «این بسیار مهم است، چون همچنان که به سوی ۲۰۲۶ میرویم، ما پیشتر در رقابتهای بسیاری پیروز شدهایم و چنان تأثیری آفریدهایم که روایت ما به عنوان راهبردی علیه خودمان به کار گرفته میشود. ما هنوز در خط مقدم هستیم. آن تأثیر همان قدرتی است که داریم میسازیم.»
ایلوش از CAIR-LA پیروزی ممدانی را «شتابی زیبا» خواند و بارها حاضران را ترغیب کرد مشارکت مدنی را به «بخشی از فرهنگ» جامعه مسلمانان بدل کنند: «به رأی دادن ادامه دهید. به نامزد شدن ادامه دهید. به حمایت از لوایح ادامه دهید. به ائتلافسازی ادامه دهید.» او با چارچوببندی مشارکت مدنی بهعنوان یک تکلیف دینی گفت: «این یک دستور است، یک تکلیف. شما نهی از منکر میکنید و به الله ایمان دارید. این کار را با انگیزهای بیغرضانه برای خدمت به الله انجام میدهید. پس ما امتی (جمع جهانی مسلمانان) با یک هدف هستیم. نیازی نیست که ما هدفی بپروریم، بیندیشیم یا هدفی بسازیم. آن هدف به ما داده شده و از سوی الله از طریق ایمانمان بر ما واجب شده است.»
ایلوش همچنین به حاضران توصیه کرد نزد امامان جماعت و هیئتمدیرههای مساجد خود رایزنی کنند تا مشارکت انتخاباتی به عنصری ثابت در زندگی دینی بدل شود و هشدار داد که «رأی دادن آغاز است، نه پایان.» او مدعی شد که افکار عمومی آمریکا بهطور قاطع علیه اسرائیل چرخیده است و ارتباط با گروه لابی طرفدار اسرائیل، یعنی کمیته امور عمومی آمریکا-اسرائیل (AIPAC)، اکنون برای نامزدها به یک نقطهضعف انتخاباتی تبدیل شده است.
مفتی خان از سازمانهایی مانند ISNA خواست در شهرهای آمریکا امامان جماعت را استخدام و تأمین مالی کنند تا روابطی با مقامات منتخب برقرار کنند.
چگونه ۱۱ سپتامبر بر آرمانهای سیاسی مسلمانان اثر گذاشت
المرایاتی تأکید کرد که مسلمانان باید «پشت میز» باشند نه اینکه «خردههای میز را بگیرند و تشکر کنند.» او ۱۱ سپتامبر را با روایتی شخصی توصیف کرد: در حال پیادهروی به سوی نشستی در کاخ سفید بود که انتظار میرفت رئیسجمهور جورج دبلیو بوش در آن یک مسلمان را به دولت خود منصوب کند که خبر برخورد نخستین هواپیما به برج شمالی رسید.
در روایت او هیچجا واژه «تروریسم» یا «تروریست» نیامد. او گفت که دید «هواپیمای دوم به برج دوم برخورد کرد» و بیدرنگ به این پرداخت که آن فاجعه از نظر سیاسی چه هزینهای برای جامعه خودش داشت. او گفت: «در آن لحظه همهچیز فروریخته بود. برجها فروریخته بودند. آمریکا داشت فرومیریخت. معصومیت ما فروریخته بود. قدرت سیاسی ما فروریخت.»
او توضیح داد که آن دیدار با رئیسجمهور، هدف شورای هماهنگی سیاسی مسلمانان آمریکایی بود؛ ائتلافی از گروههای حامی حقوق مسلمانان که برای «نمایندگی مسلمانان، با آغاز از کاخ سفید» فشار میآورد، چیزی که رئیسجمهور بوش با آن «موافقت کرده بود.» او پذیرفت: «البته آن اتفاق نیفتاد، اما این بخشی از برنامه است.»
الغوابی سخنانش را با هشداری به پایان برد: «اگر ما مشارکت نکنیم، دیگران آن خلأ را پر خواهند کرد.»