جنگ روانی ایران علیه دشمنانش و راههای بازدارندگی
صداوسیما و سپاه پاسداران با شبکهای از رسانههای غیرفارسیزبان و شرکتهای پوششی، هسته اصلی دستگاه نفوذ دولتی ایران را برای هدف قرار دادن اسرائیل و آمریکا شکل میدهند.
سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران (IRIB) ــ شرکت رسانهای تحت کنترل دولت ایران ــ انحصار خدمات رادیویی و تلویزیونی داخلی کشور را در اختیار دارد. ۱ از همین رو، این سازمان نقشی محوری در عملیات روانی ایران علیه رقبای سیاسی ایفا میکند؛ عملیاتی که عموماً بهعنوان مؤلفههایی از «جنگ نرم» حکومت شناخته میشوند. ۲ صداوسیما در کنار رسانههای خبری وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (IRGC) و نیز شبکهای از یگانهای جنگ روانی و شرکتهای پوششیِ تحت کنترل سپاه فعالیت میکند. این نهادها در مجموع، هسته اصلی دستگاه نفوذ دولتیِ ایران را تشکیل میدهند که رقبا را هدف قرار میدهد. تا ۱۳ مارس ۲۰۲۵، صداوسیما حدود ۳۷۶ میلیون دلار آمریکا (حدود ۳۵ هزار میلیارد تومان) در اختیار دارد که آن را به جنگ روانی اختصاص میدهد. ۳ در سالهای اخیر، وزارت خزانهداری ایالات متحده صداوسیما و سازمانهای رسانهای وابسته به آن را به دلیل نقششان در نقض حقوق بشر تحریم کرده است. ۴ با این حال، این تحریمها ابتکارهای صداوسیما را بهطور معناداری متوقف نکردهاند.
با گذشت زمان، تاکتیکهای جنگ تبلیغاتی حکومت به یک نظام فراگیرِ عملیات نفوذ تکامل یافته است. ۵ این فعالیتها نهتنها دامنه نفوذ تهران را فراتر از مرزهایش گسترش داده، بلکه امنیت ملی رقبایش را نیز به خطر انداخته است. ۶ این اقدامات از تحریک و ناآرامیهای سازماندهیشده تا جذب اتباع خارجی را در بر میگیرد؛ افرادی که دست به اقدامات تروریستی و خرابکاری میزنند و در سراسر اروپا و آمریکای شمالی به جاسوسی میپردازند. ۷
تحریمهای وزارت خزانهداری ایالات متحده ۸ بارها بازوهای مالی صداوسیما را هدف گرفته و کوشیدهاند هزینههای مالی را بر مدیران و مقاماتی تحمیل کنند که بر دستگاه تبلیغاتی حکومت نظارت دارند. با این حال، این اقدامات عمدتاً نتوانستهاند به شکلی معنادار اختلالی در عملیات صداوسیما ایجاد کنند. یکی از دلایل اصلی این ناکامی، نقش فعال وزارت امور خارجه ایران در کمک به این نهادها برای دور زدن تحریمها بوده است. ۹
این مقاله بر شش سال پژوهش جامع تکیه دارد که بر شناسایی تهدیدهایی متمرکز است که دستگاه جنگ تبلیغاتی ایران علیه منتقدان حکومت ایجاد میکند. هدف اصلی آن، پیشنهاد راهبردهای مؤثر برای خنثیسازی کامل این تهدیدهاست.
مردم ایران: هدف اصلی حکومت در جنگ تبلیغاتی
روزنامهها و پایگاههای خبری وابسته به سپاه پاسداران ــ مانند فارسنیوز، تسنیمنیوز، مشرقنیوز و روزنامه جوان ــ در کنار برنامهها و شبکههای خبری صداوسیما، از جمله شبکه خبر جمهوری اسلامی ایران (IRINN)، از تکنیکهای عملیاتیِ نظاممند علیه دشمنان حکومت استفاده کردهاند. ۱۰ این تاکتیکها تقریباً در هر قلم خبرِ تولیدشده توسط سپاه و صداوسیما تعبیه شده است. هدف کلان دوگانه است: تقویت روحیه حامیان فارسیزبان حکومت و درهمشکستن اراده مخالفان فارسیزبان.
برای افزایش حداکثری اثربخشی عملیات تبلیغاتی، سپاه پاسداران از دستگاههای پارازیتانداز برای مختل کردن پخش رادیویی و ماهوارهای رسانههای خبری بینالمللی استفاده کرده است؛ رسانههایی که اطلاعات فیلترنشده را به مخاطبان ایرانی میرسانند. این تلاشها از کارزارهای تبلیغاتیِ صداوسیما و رسانههای وابسته به سپاه پشتیبانی میکند. بیش از چهار دهه است که امواج رادیویی رادیو اروپای آزاد و صدای آمریکا (VOA) بهطور معمول در شهرهای بزرگ ایران پارازیت میخورند. شبکههای تلویزیونی ماهوارهای فارسیزبان، مانند صدای آمریکا فارسی، نیز با اختلالهای مشابهی روبهرو بودهاند. ۱۱ حکومت ایران علاوه بر پارازیتاندازی، دسترسی به اغلب پایگاههای خبری مهمِ فارسیزبان و غیرفارسیزبان را مسدود میکند. ۱۲ بدون پروکسی یا ویپیان برای دور زدن این محدودیتهای اینترنتیِ اعمالشده از سوی حکومت، دسترسی به این پلتفرمها عملاً ناممکن است.
در جریان اعتراضات سراسری ضدحکومتی، نیروهای امنیتی ایران سرکوبهایی را آغاز میکنند که دسترسی به اینترنت را برای کل جمعیت محدود میسازد. ۱۳ این قطعیها مانع از آن میشود که ایرانیان با استفاده از ویپیان به پایگاههای خبری مستقل دسترسی پیدا کنند. همزمان، رسانههای دولتی سپاه و کلیت دستگاه حکومتی ایران عملیات تبلیغاتی خود را تشدید میکنند. هدف اصلی، تقویت روحیه نیروهای امنیتی و خانوادههای آنان و درهمشکستن روحیه مردم معترض است. اقدامات حکومت شامل پخش تصاویر بازداشتها و اعترافات اجباریِ معترضان بازداشتشده و زندانیان سیاسی است. ۱۴ همچنین شامل انتشار اطلاعات غلط و اطلاعات گمراهکننده درباره اعتراضات و نسبت دادن دروغین آنها به دولتهای خارجیِ دشمن میشود. ۱۵ معترضان مسالمتجو بهطور معمول تروریست یا خرابکار معرفی میشوند تا قتلهای فراقضایی تهران توجیه شود. ۱۶
اپوزیسیون ایران: دومین هدف کلیدی حکومت در جنگ تبلیغاتی
دستگاه اطلاعاتی و امنیتی حکومت ایران از صداوسیما، همراه با مجموعهای از پایگاههای خبریِ مستقر در خارج و غیررسمیِ تحت کنترل خود، برای فرسایش اعتماد عمومی به چهرههای اپوزیسیون ایران استفاده میکند. هدف ثانویه آنان ایجاد اختلاف در میان اپوزیسیون ایران است، ۱۷ و از این راه تضعیف تلاشهای آن برای ساختن جبههای متحد در برابر حکومت. برای افزایش اثربخشی کارزارهای تبلیغاتی، فرماندهی سایبری سپاه یک قرارگاه جنگ نرم را اداره میکند که به عملیات روانی (PSYOPS) اختصاص دارد. وظیفه این یگان، طراحی، هدایت و اجرای عملیات روانی علیه اپوزیسیون ایران و همچنین دولتهای خارجیِ دشمن است.
علاوه بر این، سپاه با ترکیبی از سازمانهای فرهنگی دولتی و تحت کنترل بخش خصوصی قرارداد میبندد تا محتوای تبلیغاتی برای رسانههای خبریاش تولید کنند. ۱۸ انتشار این محتوا بر عهده گردانهای سایبریِ جنگ نرم است که عمدتاً از اعضای بسیج ــ شاخهای شبهنظامی از سپاه ــ تشکیل شدهاند. ۱۹ این گردانها عملیات روانی، چه مزدبگیر و چه بیمزد، را علیه منتقدان حکومت اجرا میکنند. ۲۰ قربانیان آنان شامل روزنامهنگاران، فعالان حقوق بشر و چهرههای اپوزیسیون در داخل ایران و خارج از کشور است.
بیشتر اعضای ارتش جنگ نرم پیش از بهکارگیری، آموزشهای مقدماتی و پیشرفته عملیات روانی را میگذرانند. ۲۱ پس از آموزش، مأمور اجرای کارزارهای نفوذ در شبکههای اجتماعی مانند تلگرام، توییتر (اکنون X) و اینستاگرام میشوند. این عوامل غالباً تیمهای بزرگی را هدایت میکنند و عملیات را یا از پایگاههای بسیج در ایران یا بهصورت دورکاری از خانه یا محل کار هماهنگ میسازند. ۲۲ همچنین عوامل غیرفارسیزبانِ جنگ نرم که از سوی مأموران اطلاعات سپاه از طریق مراکز اسلامی در اروپا و آمریکای شمالی گزینش میشوند، برای آموزش به ایران آورده میشوند. ۲۳ آنان در آنجا به طلاب بورسیه خارجی میپیوندند که در حوزههای علمیه دولتی ثبتنام کردهاند و آموزشهای تخصصی در زمینه نفوذ و عملیات روانی میبینند. ۲۴ پس از پایان آموزش، این عوامل به کشورهای خود بازمیگردند تا عملیات محولشده را اجرا کنند. هر یک از آنان زیر نظر یک رابط قرار دارد که معمولاً یک افسر عملیات روانی سپاه است. ۲۵ این رابطها ممکن است افسران شاغل یا نیروهای ذخیره باشند که سازمانهای فرهنگی را اداره میکنند یا شرکتهایی را میگردانند که در مالکیت قرارگاه جنگ نرم سپاهاند یا با آن قرارداد دارند. ۲۶
علاوه بر عوامل جنگ نرم که آشکارا خود را حامی حکومت معرفی میکنند، سپاه مجموعههایی از مزرعههای ترول و ارتشهای سایبری را اداره میکند که اعضای آنها خود را شهروندان عادی یا حتی حامیان گروههای اپوزیسیون جا میزنند. ۲۷ این اعضا در حالی که ظاهری ضدحکومتی دارند، بهطور فعال حسابهایی را مدیریت میکنند که اطلاعات غلط و اطلاعات گمراهکننده تولید و منتشر میکنند. ۲۸ موارد مستند نشان میدهد نیروهای امنیتی ایران توانستهاند افراد پشت حسابهای سرشناس ضدحکومتی در توییتر (X) را شناسایی کنند، آنان را بازداشت کنند ۲۹ و سپس در ازای کاهش مجازات به همکاری وادارشان سازند. در برخی موارد، افسران عملیات روانی سپاه کنترل مستقیم این حسابها را به دست گرفتند و از آنها برای جاسوسی و انتشار اطلاعات نادرست یا گمراهکننده استفاده کردند.
از سال ۲۰۲۲، هزاران افسر جنگ نرم و مأمور سپاه، فارسیزبان و غیرفارسیزبان، در عملیات روانی پنهان علیه چهرههای اپوزیسیون، روزنامهنگاران و فعالان ایرانی به کار گرفته شدهاند، در حالی که خود را مخالف حکومت جا میزنند. بسیاری از آنان نقش سلطنتطلبان یا حامیان رضا پهلوی را بازی میکنند. ۳۰ رسانههای دولتیِ تحت کنترل حکومت محتوای آنان را برمیدارند و بازنشر میکنند و بهدروغ آن را به اپوزیسیون ایران نسبت میدهند. این تاکتیک ــ که به «گفتن دروغ از زبان دشمن» شناخته میشود ــ برای شکافانداختن در اپوزیسیون طراحی شده است؛ به این معنا که اطلاعات گمراهکننده طوری جلوه داده میشود که گویی از درون خودِ جنبش برخاسته است.
عوامل جنگ نرم با ظاهر شدن در نقش مخالفان حکومت، بهطور مکرر کارزارهای ترور شخصیت علیه رهبران اپوزیسیون و فعالان حقوق بشر، بهویژه زنان، اجرا میکنند. این کارزارها معمولاً پس از بازداشت، محکومیت به اعدام یا اجرای اعدام فعالان هدف شدت میگیرد. هدف آنان بیاعتبار کردن گزارشها درباره پیگرد قضایی این فعالان و فرسایش همدلی عمومی است. هرگاه این کارزارها ناکام بمانند یا بیاثر تشخیص داده شوند، عوامل جنگ نرم به تاکتیک دیگری روی میآورند: نسبت دادن دروغینِ فعالان هدف به خود حکومت. این راهبرد برای درهمشکستن روحیه آنان و تضعیف همبستگیِ اعتراضات اپوزیسیون طراحی شده است. زیر چنین فشاری، برخی حامیان کلاً از کنشگری کنار میکشند. در موارد حاد، فعالان هدف به خودکشی کشیده شدهاند. ۳۱
در سال ۲۰۲۲، آرشیوی درزکرده از خبرگزاری فارسِ وابسته به سپاه آشکار کرد که استراتژیستهای عملیات روانیِ جنگ نرم ایران، از جمله پرویز امینی و پوریا استرکی، مأمور آموزش عملیات روانی به روزنامهنگاران شده بودند. [ ۳۲ ] کتابها و جزوههای آموزشی آنان در زمینه عملیات روانی بهعنوان منابع درسی در برنامههای آموزشی جنگ نرم در دانشکده خبر فارس در تهران استفاده میشد.
تحریک به تروریسم و شورش در اروپا از طریق عملیات نفوذ
بیشتر عوامل غیرفارسیزبانِ جنگ نرم که سپاه با آنان قرارداد بسته و آموزششان داده، در اصل مسئول انتشار تبلیغات حکومت برای مخاطبان خارجی هستند. اما برخی از این عوامل در خارج مستقرند و مستقل عمل میکنند و محتوای تبلیغاتیِ اصیل در حمایت از اهداف تهران تولید میکنند. هدف آنان گسترش نفوذ حکومت در میان جوامع مسلمان محلی و دانشجویانی است که با ایدئولوژیهای چپ و کمونیستی همدلی دارند.
این عوامل نفوذ ــ که به آنان عوامل نخبه عملیات روانی نیز گفته میشود ــ اهداف خود را رادیکال میکنند و ترغیبشان میکنند تا در طیفی از فعالیتها شرکت کنند؛ از جمله اعتراضات ضداسرائیلی، چادرزنی در دانشگاهها، شورش، اقدامات خرابکارانه، تروریسم و جاسوسی. عوامل نخبه جنگ نرم سپاه، که غیرفارسیزبان هستند، انواع محتوا ــ مانند مقالات خبری، پادکست و ویدئو ــ تولید میکنند و آن را در پلتفرمهایی چون اینستاگرام، توییتر (X)، تیکتاک و تلگرام منتشر میکنند. آنان با جذب پیروانی که اخبار حکومت یا محتوای همسو را بازنشر و تقویت میکنند، شبکهسازی میکنند. با گذشت زمان، این پیروان بهتدریج به سمت مشارکت در فعالیتهای جدیتر، از جمله خرابکاری، شورش و تروریسم، سوق داده میشوند.
در سال ۲۰۲۴، پس از تعطیلی مرکز اسلامی هامبورگ (معروف به مسجد آبی) توسط دولت آلمان و اخراج امام آن به ایران، عوامل نفوذ حکومت محتوای تبلیغاتی تولید کردند تا جامعه مسلمان محلی و فعالان چپ-کمونیست را برای اعتراض به این تعطیلی بسیج کنند. ۳۳ تحقیقات نویسنده نشان داد که این عوامل آموزش تخصصی جنگ نرم را در قم، ایران، دیده بودند؛ امری که از تلاشی هماهنگ از سوی تهران برای شکل دادن و دستکاری افکار عمومی در آلمان حکایت دارد. ۳۴ از سال ۲۰۰۹، بیشتر اعضای سازمان شبهنظامی بسیجِ وابسته به سپاه در آموزشهای فشرده عملیات جنگ نرم شرکت کردهاند. ۳۵ دورههای جامع ــ که غالباً از ۱۰۰ ساعت فراتر میرود ــ کارآموزان را با موضوعات و تکنیکهای تخصصی جنگ روانی آشنا میکند. ۳۶ این کارآموزان پس از فارغالتحصیلی، هدایت فعالیتهای عملیات روانی علیه اهداف تعیینشده را بر عهده میگیرند؛ اهدافی نظیر روزنامهنگاران و رسانههای اپوزیسیون ایران، گروههای مدافع حقوق زنان، و کارزارهای تبلیغاتیِ حامی اسرائیل.
اعضای بسیج که از طریق سهمیه پذیرش ویژه سپاه در بهترین دانشگاههای ایران پذیرفته میشوند، غالباً بورسیههای دولتی دریافت میکنند تا در دانشگاههای معتبر غربی تحصیلات کارشناسی را دنبال کنند. بسیاری از آنان در طول تحصیل در خارج، فعالانه با گروههای ضداسرائیلی و مارکسیست/کمونیست همکاری میکنند و برخی حتی نقشهای رهبری در سازماندهی اعتراضات در حمایت از حماس و حزبالله بر عهده میگیرند. ۳۷ آموزش عملیات روانیِ جنگ نرم سپاه آنان را به مهارتهای لازم برای اجرای عملیات ضداسرائیلی در فراسوی مرزهای ایران مجهز میکند. ۳۸
اسرائیل و ایالات متحده: اهداف اصلی شبکههای خبری غیرفارسی صداوسیما
صداوسیما و سپاه پاسداران شبکه گستردهای از رسانههای خبری غیرفارسیزبان را اداره میکنند که بهطور خاص برای تولید و انتشار عملیات روانی علیه اسرائیل، ایالات متحده و شهروندان آنها طراحی شده است. نمونههای شاخص شامل العالم (عربی)، Press TV (پرستیوی) (انگلیسی و فرانسوی) و Hispan TV (هیسپانتیوی) (اسپانیایی) است. ۳۹ صداوسیما از ترکیبی از روزنامهنگاران، تهیهکنندگان و ویراستاران ایرانی و غیرایرانی بهره میگیرد تا عملیات رسانهای بینالمللی خود را با خبرنگاران و گروههای فیلمبرداریِ مستقر در داخل ایران و خارج از کشور پیش ببرد. برای تقویت عملیات تبلیغاتی جهانی، صداوسیما همچنین به روزنامهنگاران و مبلغان غیرایرانیِ مستقر در اروپا، کانادا و ایالات متحده تکیه دارد.
در سال ۲۰۲۲، نویسنده آرشیوی چندگیگابایتی از اسناد داخلی Press TV (پرستیوی) را به دست آورد. این آرشیو در شناسایی روزنامهنگاران و مبلغان غیرایرانیِ مرتبط با Press TV (پرستیوی) و Hispan TV (هیسپانتیوی)، و نیز روشن کردن انواع تبلیغاتی که آنان تولید میکردند، نقش کلیدی داشت. ۴۰
روزنامهنگاران و خبرنگاران ایرانی و غیرایرانی شاغل در شبکههای خبری غیرفارسیزبان صداوسیما ــ بهویژه Press TV (پرستیوی) ــ بارها در فعالیتهای جاسوسی به نفع سازمان اطلاعات سپاه پاسداران (IRGCIO) دخیل بودهاند. یک مورد شاخص، پرونده مرضیه هاشمی (متولد با نام ملانی فرانکلین) است؛ مجری Press TV (پرستیوی) که در فوریه ۲۰۱۹ هنگام سفر به ایالات متحده توسط افبیآی بازداشت شد. ۴۱ معلوم است که هاشمی در جذب گروهبان مونیکا ویت، کارشناس پیشین اطلاعات نیروی هوایی آمریکا که بعدها به ایران پناه برد و به جاسوسی متهم شد، نقش داشته است. ۴۲ فراتر از این پرونده، شمار زیادی از روزنامهنگاران، خبرنگاران، ویراستاران و تهیهکنندگان دیگرِ وابسته به رسانههای غیرفارسی صداوسیما با ایرانیانِ مقیم خارج همکاری کردهاند تا وجوهی را برای پشتیبانی از عملیات جاسوسی و تروریستی منتقل کنند. ۴۳
مجموعه پایگاههای خبری غیررسمیِ غیرفارسیزبان صداوسیما
در سال ۲۰۲۰، محمد مرندی، یکی از بنیانگذاران Press TV (پرستیوی) و یکی از استراتژیستهای اصلی عملیات تبلیغاتی آن، پیشنهادی نوشت که در آن بر استفاده از نویسندگان و تولیدکنندگان محتوای غیرایرانی و غیرفارسیزبان برای راهاندازی و مدیریت شبکهای از پایگاههای خبریِ بهظاهر مستقل تأکید میکرد. ۴۴ هدف اصلی مرندی این بود که از این پلتفرمها بهعنوان ابزارهایی پنهان برای انتشار اطلاعات گمراهکننده و اطلاعات غلط استفاده شود، بیآنکه هیچ پیوندی با رسانههای دولتی یا دستگاه اطلاعاتی ایران آشکار بماند. محمد مرندی در ایمیلی به تاریخ ۳۱ اوت ۲۰۲۰ رسماً ایده ایجاد پایگاههای خبری غیرفارسیزبانِ بدون هرگونه پیوند آشکار با حکومت ایران را مطرح کرد. ۴۵ این پیام که به احمد نوروزی ــ مدیرعامل وقت Press TV (پرستیوی) ــ ارسال شد، شامل پیشنهادی تفصیلی و فهرستی از افراد پیشنهادی برای ویراستاری احتمالی این رسانهها بود.
در اکتبر ۲۰۲۲، این پایگاههای رسانهای پنهان نقشی محوری در انتشار اطلاعات گمراهکننده و اطلاعات غلط در حمایت از نیروهای امنیتی ایران در جریان اعتراضات سراسریِ برآمده از قتل مهسا امینی ایفا کردند. این رسانهها در آغاز منکر وقوع قتل امینی شدند. سپس، زیر فشار فزاینده افکار عمومی، روایت خود را تغییر دادند و مرگ امینی را پذیرفتند، اما بهدروغ آن را به اپوزیسیون ایران نسبت دادند. معترضانی که در جریان تظاهرات کشته شدند، عامدانه بهعنوان عوامل خارجی معرفی شدند تا سرکوب خشونتبار و پیگرد قضایی توجیه شود. روزنامهنگاران مستقل ایرانی ــ از جمله نویسنده این گزارش ــ که نقض حقوق بشر توسط حکومت را در جریان سرکوب افشا کردند، از سوی این رسانهها بهدروغ «عامل سیا» یا «عامل موساد» معرفی شدند تا گزارشهایشان بیاعتبار شود. ۴۶
چگونه میتوان جنگ روانی دولتساخته ایران را بازدارنده کرد؟
در سالهای اخیر، حکومت ایران با بهکارگیری تاکتیکهای گوناگون توانسته است تحریمها را دور بزند و عملیات صداوسیما و بازوهای رسانهای غیرفارسیزبان آن را بیوقفه ادامه دهد. به روزنامهنگاران و تولیدکنندگان محتوای تبلیغاتیِ غیرایرانی یا از طریق دیپلماتهای ایرانی پرداخت شده است یا از طریق صرافیهایی که وجوه را به حسابهای بانکی آنان در اروپا حواله میکنند.
برای مقابله با عملیات جنگ روانی ایران، وزارت خزانهداری ایالات متحده باید تولیدکنندگان محتوای تبلیغاتیِ وابسته به صداوسیما را، چه در داخل ایران و چه در خارج، تحریم کند. علاوه بر این، صرافیهایی ــ مانند Shenzhen Godxin Industrial Co. Ltd. ــ که پرداخت به کارکنان، روزنامهنگاران و مبلغان صداوسیمای مستقر در خارج را تسهیل میکنند نیز باید جریمه شوند. شرکتهای دخیل در حواله پرداختها برای خدمات ماهوارهایِ مورد استفاده رسانههای صداوسیما نیز باید در تحریمهای آینده گنجانده شوند. بهعلاوه، وزارت امور خارجه ایالات متحده و وزارت خزانهداری ایالات متحده باید این اقدامات را با فشار دیپلماتیک ترکیب کنند تا شرکتهای ارائهدهنده خدمات ماهوارهای را وادار کنند قراردادهایشان با صداوسیما را فسخ کنند. تا مارس ۲۰۲۵، شبکههای وابسته به صداوسیما ــ از جمله العالم، Press TV (پرستیوی) و Hispan TV (هیسپانتیوی) ــ همچنان از طریق چندین ماهواره پخش میشوند؛ بهویژه Nilesat 201، Express AM، Yamal 402، Arabsat (Badr 5)، Eutelsat (Hotbird 13B)، Telstar 12، Hispasat 30W-5، Intelsat 20/21، Paksat 1R و Galaxy 19. ۴۷
هرچند تحریم صداوسیما همچنان اهمیت حیاتی دارد، بازدارندگی در برابر دستگاه رسانهایِ گستردهتر سپاه ــ مانند ارتشها و عوامل عملیات روانیِ جنگ نرم آن ــ حتی حیاتیتر است. تا مارس ۲۰۲۵، بریتانیا از برنامههایی برای مقابله با عوامل نفوذ حکومت، از جمله مبلغانِ شاغل در رسانههای دولتی ایران و همتایان غیرفارسیزبان آنان در عملیات روانیِ جنگ نرم، خبر داده است. ۴۸ در پرتو این تحول، وزارت امور خارجه ایالات متحده باید مذاکرات هماهنگ با کشورهای اروپایی و کانادا را برای رسیدگی به فعالیتهای عوامل نفوذ ایران پیش ببرد.
علاوه بر سختتر کردن تحریمها علیه صداوسیما و تحت پیگرد قرار دادن عوامل عملیات روانیِ فعال در خارج از ایران، ضروری است که ایالات متحده و دیگر کشورهای غربی ویراستاران خبری، روزنامهنگاران و تهیهکنندگان شاغل در صداوسیما و رسانههای وابسته به سپاه را تحریم کنند. در اکتبر ۲۰۲۲، هکرها فهرستی از روزنامهنگاران وابسته به سپاه را درز دادند که آموزش تخصصی بهعنوان عوامل عملیات روانیِ جنگ نرم دیده بودند. بسیاری از مربیان و استراتژیستهای عملیات روانی که این عوامل را هدایت میکنند، یا اعضای شاغل یا ذخیره سازمان اطلاعات سپاه هستند یا مأموران وزارت اطلاعات ایران، و بنابراین باید مشمول تحریم شوند. این افراد غالباً در بازجویی از زندانیان سیاسی و گرفتن اعترافات دروغین مشارکت میکنند؛ اعترافاتی که رسانههای دولتی سپس برای مقاصد تبلیغاتی پخش میکنند.
در پی حملات تروریستی وحشیانه ۷ اکتبر حماس به اسرائیل، اعتراضات و شورشهای ضداسرائیلی و حامی حماس/حزبالله در شهرهای بزرگ و محوطههای دانشگاهی سراسر استرالیا، کانادا، اروپا و ایالات متحده به راه افتاد. این تظاهرات در پی تأثیرگذاری بر سیاستهای دولتهای غربی درباره جنگهای غزه و لبنان بود. حکومت ایران با بهکارگیری عوامل نفوذ خود ــ از جمله عوامل کنونی و پیشین جنگ نرم ــ از این ناآرامی بهرهبرداری کرد تا به سازماندهی و رهبری تظاهرات کمک کند. اعمال تحریمهای سختگیرانهتر از سوی دولتهای غربی با هدف قرار دادن تاکتیکهای جنگ تبلیغاتی ایران، بهطور چشمگیری ظرفیت حکومت برای اجرای عملیات نفوذ را محدود خواهد کرد و به حفظ تمامیت نهادهای دموکراتیک و فضاهای رسانهای یاری خواهد رساند.
۱ https://ircud.ir/fa/content/294487/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AF%D9%88%D9%85-%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D9%84-1404-%DA%A9%D9%84
۲ https://www.tabnak.ir/fa/news/1049735/ جنگ-نرم-چیست
۳ https://asianews.ir/ آسیانیوز---بودجه-صدا-و-سیما
۴ https://home.treasury.gov/news/press-releases/jy1109 ؛ https://sanctionssearch.ofac.treas.gov/Details.aspx?id=15764
۵ https://www.fbi.gov/investigate/counterintelligence/the-iran-threat
۶ https://www.dw.com/en/german-state-bans-islamic-center-over-alleged-hamas-links/a-70202681
۷ https://therecord.media/iran-britain-kidnapping-murder-plots-dan-jarvis-mi5 ؛ https://www.radiofarda.com/a/how-iran-intelligence-use-iranians-abroad-in-favor-of-its-operations/31361571.html ؛ و https://www.bbc.com/news/articles/cvgeke2r6zno
۸ https://home.treasury.gov/news/press-releases/jy1109
۹ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1833420566629351506
۱۰ https://farsnews.ir/showcase ؛ https://www.tasnimnews.com ؛ https://www.mashreghnews.ir ؛ https://www.javanonline.ir ؛ و https://www.iribnews.ir
۱۱ https://spacenews.com/eutelsat-says-satellite-jammers-within-iran-are-disrupting-foreign-channels/
۱۲ https://freedomhouse.org/country/iran/freedom-net/2024
۱۳ https://www.theguardian.com/world/2022/sep/22/iran-blocks-capitals-internet-access-as-amini-protests-grow
۱۴ https://telewebion.com/episode/0x299d7ae
۱۵ https://www.presstv.ir/Detail/2022/09/25/689825/US-manipulates-Mahsa-Amini-death-regime-change-Iran .
۱۶ https://www.tasnimnews.com/en/news/2023/09/16/2956931/armed-attack-on-illegal-rally-in-northwest-of-iran-foiled
۱۷ https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/fractured-opposition-islamic-regime
۱۸ https://seraj.ir
۱۹ https://www.irna.ir/news/83528460/گردان-های-سایبری-بسیج-برای-مقابله-با-هجمه-دشمنان-در-فضای-مجازی ؛ https://www.javanonline.ir/fa/news/1068850/ گردان%E2%80%8Cهای-سایبری-در-بسیج-شکل-داده%E2%80%8Cایم
۲۰ https://education.erqz-mporg.ir/sites/default/files/file/ آموزش%20عملیات%20روانی%20_%20جنگ%20نرم.pdf
۲۱ https://amz.afsaran.ir/product/دوره-جامع-تولید-محتوا-دیدبان-شهر/ ؛ https://amz.afsaran.ir/دوره-های-اختصاصی-افسران-جنگ-نرم/ ؛ https://amz.afsaran.ir
۲۲ https://t.me/chrik_ir
۲۳ https://x.com/i/status/1850340242886131934 ؛ https://www.meforum.org/middle-east-forum-observer/what-can-washington-learn-from-germanys-war-on-irans-influence-operations
۲۴ https://www.hawzahnews.com/news/424952/ جزئیات-دوره-رسانه-و-جنگ-نرم-ویژه-طلاب-تشریح-شد
۲۵ https://x.com/nasiri_twt
۲۶ https://borna.news/fa/news/730802/ مقابله-با-تهاجم-رسانه%E2%80%8Cای-ماموریت-قرارگاه-جنگ-نرم-سپاه-است
۲۷ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1659964976692441088
۲۸ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1735348215493337199
۲۹ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1680324606190669829
۳۰ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1659964976692441088
۳۱ https://www.cnn.com/2024/11/15/middleeast/iran-activist-kianoosh-sanjari-suicide-intl/index.html
۳۲ http://www.isa.org.ir/یادداشت-ماه/6230-دیدگاه-پرویز-امینی ؛ و https://www.hamshahrionline.ir/news/342762/ فیلترینگ-با-نفوذ-رسانه-ای-ایران-چه-می-کند
۳۳ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1827501165266825289 ؛ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1827367607286034898 ؛ https://www.instagram.com/hani60431/p/DFYdjUhtd8R/?hl=en ؛ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1827384108013564261 ؛
۳۴ https://www.instagram.com/hani60431 /
۳۵ https://ammarnet.ir/ رسانه-و-جنگ-نرم-دوره-آموزشی-شبکه-عمار.html
۳۶ https://www.instagram.com/dr_ahmadrahimi/p/COVq3s0nnBp/
۳۷ https://nypost.com/2024/08/30/us-news/iran-backs-pro-hamas-protests-at-us-campuses/
۳۸ https://www.instagram.com/p/DDAhjnIth6C/
۳۹ https://www.alalam.ir ؛ https://www.presstv.ir ؛ https://www.hispantv.com
۴۰ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1583056641666097152
۴۱ https://apnews.com/article/37cc19d2d5db450091a8224fe1e25d41
۴۲ https://www.nytimes.com/2019/02/13/world/middleeast/air-force-monica-elfriede-witt-iran.html
۴۳ https://www.independentpersian.com/node/162036/ دیدگاه/جزئیات-عملیات-شکست%E2%80%8Cخورده-وزارت-اطلاعات-برای-ربایش-مسیح-علی%E2%80%8Cنژاد
۴۴ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1586097830334119937
۴۵ https://x.com/BabakTaghvaee1/status/1637827241471008768
۴۶ https://english.almayadeen.net/news/politics/dirty-money:-meet-the-us-agent-driving-the-cia-led-riots-in
۴۷ https://www.presstv.ir/Satellites
۴۸ https://news.sky.com/story/anybody-working-for-iran-in-uk-must-register-or-face-jail-government-announces-13321312